Soạn bài: Đánh nhau với Cối xay gió

ĐÁNH NHAU VỚI CỐI XAY GIÓ
Trích: Đôn Ki-hô-tê – Xéc-van-tét
 
MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: 
Thấy rõ tài nghệ của Xéc-van-tét trong việc xây dựng cặp nhân vật bất hủ Đôn Ki-hô-tê, Xan-chô Pan-xa tương phản về mọi mặt; đánh giá đúng đắn các mặt tốt, mặt xấu của hai nhân vật ấy, từ đó rút ra bài học thực tiễn.

 
NỘI DUNG CẦN ĐẠT:
1.Tác giả: Xéc-van- téc (1547-1616) là nhà văn nổi tiếng của Tay Ban Nha thời phục hưng. Ông nổi tiếng với bộ tiểu thuyết Đôn Ki-hô-tê 
2.Tác phẩm: sgk 
3- Bố cục:
– Từ đầu đến không cân sức: Nhận thức của Đôn Ki-hô-tê 
– Tiếp theo ….ngã văng ra: Đôn Ki-hô-tê gây chiến với cối xay gió. 
– Còn lại: Quan niệm của hai thầy trò trước việc bị đau đớn, chuyện ăn và chuyện ngủ. 
 
Phân tích:
1. Hiệp sĩ Đôn-Ki-hô-tê: 
 Đọc nhiều sách kiếm hiệp nên đầu óc Đôn Ki-hô-tê hoang tưởng nhìn thấy những chiếc cối xay gió thành những tên khổng lồ ghê gớm => Quyết giao chiến giết hết bọn chúng; “bởi đây là một cuộc chiến đấu chính đáng, và quét sạch cái giống xấu xa này khỏi mặt đất là phụng sự Chúa đấy” => Điều này cho thấy sự tĩnh táo và tầm nhận thức của Đôn Ki-hô-tê rất nhân văn trước cuộc đời.
 
Đúng là nghệ thuật lượng hóa vì trong con người Đôn Ki-hô-tê có cả phần điên và phần tĩnh. 
 
   + Điên vì đánh nhau với cối xay gió. 
   + Tĩnh vì khao khát cho con người có cuộc sống tốt đẹp hơn. 
 
Bảng thống kê hành động của Đôn Ki-hô-tê trước và sau trận đấu.
Trước trận đấu
Sau trận đấu
Thét lớn
Dịu giọng
Cầu cứu nàng Đuyn-xi-nê-a
Không nhắc gì đến nàng
Lăm lăm ngọn giáo
Ngọn giáo gãy tan tành
Thúc con Rô-xi-nan-tê phi thẳng tới
Cả người lẫn ngựa ngã chõng
 
Tiếng cười của câu chuyện toát ra từ đâu?
 
– Từ hành động đánh nhau với cối xay gió của Đôn Ki-hô-tê. 
– Từ sự tương phản trước và sau trận đấu. 
– Từ sự tương phản giữa hai thầy trò. 
– Từ những bàn luận về sách vở 
– Từ thái độ trước nỗi đau đớn trước việc ăn ,uông, ngủ nghỉ 
 
Ngoại trừ những nét điên rồ, Đôn Ki-hô-tê có những đặc điểm sau: 
– Sống có lý tưởng: quét sạch mọi giống xấu xa khỏi mặt đất. 
– Sẵn sàng liều mình vì lý tưởng cao đẹp. 
– Thất bại không nãn lòng.
 
2. Giám mã Xan-chô Pan-xa: 
Bảng so sánh những tương
phản giữa hai thầy trò.
 
Sự vật, hiện tượng
Đôn Ki-hô-tê
Xan-chô Pan-xa
Cối xay gió
Khổng lồ xấu xa
Cối xay gió
Cánh quạt
Cánh tay dài ngẵng
Chỉ là cánh quạt
Thất bại
Vì pháp sư Phơ-ren-xtôn
Vì đánh nhau với cối xay gió
Đau đớn
Không rên la
Mặc sức rên la
Quan niệm sống
Vì lý tưởng công bằng và tự do
cho mọi người.
Thực dụng vì bản thân mình
Mục đích sống
Xả thân vì lý tưởng đến cùng
Hưởng thụ cá nhân
Bản tính
Ưa phiêu lưu mạo hiểm
Nhát gan, lười biếng
Sách vở
Tôn sùng nhất nhất tuân theo
Không biết gì về sách vở
Suy nghĩ
Viễn vông
Thực tế
 
Những đặc điểm của nhân vật Xan-cho Pan-xa:
– Sống thực dụng 
– Ngay thẳng. 
– Thích hưởng lạc thú (ăn, ngủ…) 
 
Tác dụng của nghệ thuật tương phản ấy như thế nào ?
 ->Xây dựng cặp nhân vật theo lối tương phản. Sự tương phản ấy lại bổ trợ tính cách cho nhau (tính thực tế của giám mã – tính viễn vông của hiệp sĩ) 

 
Bài học rút ra từ cặp thầy trò này?
– Làm người phải biết sống có ước mơ, lý tưởng và can đảm thực hiện ước mơ lý tưởng. 
– Phải biết sống lạc quan. 
– Phải yêu sách vở nhưng đừng quá mê muội để đến mức xa rời thực tế, viễn vông, điên rồ. 
– Không quá thực dụng, không nên ích kỷ. 
 
TỔNG KẾT:
   Nghệ thuật tương phản có tác dụng khắc họa tính cách hai nhân vật: Đôn Ki-hô-tê thật nực cười nhưng cơ bản có những phẩm chất đáng quý; Xan chô Pan-xa có những mặt tốt song cũng bộc lộ nhiều điểm đáng chê trách.